പെരുമാങ്കര IHDP കോളനി ചെറുതന പഞ്ചായത്തിലെ മൂന്നാം വാർഡിന്റെ ഭാഗമാണ്. മറ്റു പല ചെറു ദ്വീപുകൾക്കുമില്ലാത്ത ഒരു സൗകര്യം ഇവർക്കുണ്ടായിരുന്നത് കരയിലേക്കുള്ള പാലമായിരുന്നു. എന്നാൽ അതിനി എത്രനാൾ കൂടിയുണ്ടാവും എന്നറിയില്ല. പാലം തകരാറിലാണ്. വലിയ വിള്ളലുകളുണ്ട്. ഇപ്പോൾ വാഹനം കയറുന്നത് തടഞ്ഞിരിക്കുകയാണ്. പാലത്തിനു ചുവട്ടിൽ അടിഞ്ഞു കൂടിയിരിക്കുന്ന മാലിന്യവും പാലത്തിന്റെ സുരക്ഷയെ വെല്ലുവിളിക്കുന്നു. വലിയ തടികളും മരക്കഷ്ണങ്ങളും പ്ലാസ്റ്റിക് മാലിന്യവുമൊക്കെ വെള്ളത്തിന്റെ ഒഴുക്ക് തടഞ്ഞിരിക്കുകയാണ്. വെള്ളം മലിനമായത് ദ്വീപുവാസികൾക്ക് ഉണ്ടാക്കിയിരിക്കുന്ന പ്രയാസങ്ങൾ വേറെയും. കുടിക്കാനൊഴികെ പല ആവശ്യങ്ങൾക്കും ഈ വെള്ളമാണ് അവർ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. ഇന്ന് അതിനും കഴിയുന്നില്ല. പുഴ വെള്ളം ഉപയോഗിച്ചാൽ ദേഹം മുഴുവൻ പലവിധ അലർജിയാണ്.

29 വീടുകൾ സന്ദർശിച്ചതിൽ വിള്ളലുകൾ വീണതും നിലം പൊളിഞ്ഞതുമൊക്കെയായിരുന്നു കൂടുതൽ. മുഴുവനായി തകർന്ന വീടുകളും കുറവല്ല. രണ്ട് പെൺകുട്ടികൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഒരു വീട് തീരെ ഉപയോഗശൂന്യമായിരിക്കുന്നു. പോകാൻ മറ്റൊരിടമില്ലാത്തതു കൊണ്ട് അവർ അവിടെത്തന്നെ കഴിയുകയാണ്. ഡിഗ്രിയ്ക്ക് പഠിക്കുകയാണ് കുട്ടികൾ. കക്കൂസ് സൗകര്യവും ഇല്ല.

പഞ്ചായത്ത് തുക അനുവദിച്ചിട്ടും പൂർത്തീകരിക്കാൻ കഴിയാതിരുന്ന കക്കൂസുകൾ പലതുണ്ട് ഈയിടങ്ങളിൽ. പൊടിയനും മീനാക്ഷിയും താമസിക്കുന്ന കുഞ്ഞുവീട്ടിൽ വൈദ്യുതി ഇല്ല. ബന്ധുവിന്റെ സ്ഥലത്താണ് വീട്. മീനാക്ഷിയമ്മയുടെ കാലിന് ചെറിയ വൈകല്യമുണ്ട്. ഞങ്ങൾ ചെല്ലുമ്പോൾ പൊടിയൻ കറി വെക്കാനുള്ള മീൻ വെട്ടുകയായിരുന്നു.

ഹരിദാസന്റെ ചെറിയ വീട്ടിൽ ഭാര്യയും കുട്ടിയും മാത്രമല്ല. പ്രായമായ അച്ഛനും പ്രാരാബ്ധങ്ങൾ കാരണം കല്യാണം നടക്കാതെ പോയ സഹോദരനും സഹോദരിയുമുണ്ട്. അടുക്കളയാകെ തകർന്നു പോയി. പാത്രങ്ങളൊന്നും ബാക്കിയില്ല. സാമ്പത്തികമായി വളരെ കഷ്ടതയാണ്.

പ്രായമായ അച്ഛനും അമ്മയും മാത്രം താമസിക്കുന്ന വീടുകൾ നാലെണ്ണമുണ്ടായിരുന്നു. പൂർണ്ണമായി നശിച്ചതും അറ്റകുറ്റപ്പണിയുള്ളതും എല്ലാമുണ്ട്. ഒരു വീട്ടിൽ നിന്ന് മറ്റൊരു വീട്ടിലേക്കു ചെല്ലുമ്പോൾ ചിലപ്പോൾ ആശ്വാസമാണ്, മറ്റു ചിലപ്പോൾ നെടുവീർപ്പും.